Bir Erkek Mesleği Olan Mühendislikte Mühendis Kadınların Yaşam ve Direniş Stratejileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nuray Kara
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Songül SALLAN GÜL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmanın amacı çalışan kadın makine mühendislerinin sosyolojik anlamda eril olarak görülen bir meslek alanında kendilerini var ederken ev ve iş yaşamlarını uyumlaştırma direnç ve stratejilerini incelemektir. Bu doğrultuda ekonomik, sosyolojik ve feminist kuramlar bağlamında oluşturulan temel ölçütler üzerinden yola çıkılarak Isparta Makine Mühendisleri Odasına ve İzmir Makine Mühendisleri Odasına kayıtlı çalışan toplamda 34 kadın makine mühendisine soru formu ve derinlemesine mülakat teknikleri uygulanarak araştırma sorularına yanıt aranmıştır. Çalışma bulguları mühendis kadınların meslek tercihini belirlediği düşünülen sosyo-demografik değişkenler etrafında sorgulanmış ve kategorik içerik perspektifi ile analiz edilmiştir. Araştırmada çalışan makine mühendisi kadınların babalarının mesleğe yönlendirmede temel etken olduğu saptanmıştır. Çalışmada kadın mühendislerin kent kökenli olmalarına karşın meslek ve aile ilişkilerinde uyumlulaştırma süreçlerinin kariyerin daha önünde olduğu da ortaya çıkan bir belirlemedir. Ayrıca araştırmanın temel amaçları doğrultusunda aile içi rollerin paylaşımı ve mesleki rol bağlamında kadınların mesleklerinde kendilerini var etme çabalarının öne çıktığı ama aynı zamanda medeni duruma göre farklı mesleki ve ev içi stratejileri geliştirdikleri gözlemlenmiştir. Özellikle evli mühendis kadınların ev ve iş yaşamını uyumlaştırma stratejilerine öncelik verdikleri ve iş yaşamında kadınsı olarak tanımlanan alanlara yöneldikleri, ancak ev yaşamında sosyal ilişki ve aile içi karar verme mekanizmalarında daha etkin yer aldıkları görülmüştür. Bekâr mühendis kadınların ise eril alanlara daha fazla yöneldikleri ve direnç stratejileri geliştirirken iş yaşamının gerekliliklerine ve donanımına sahip olma çabalarının öncelikli olduğu görülmüştür. Ancak her iki medeni durum temelinde ortak olan nokta, eril bir alan olduğu düşünülen makine mühendisliğinin kadınlar için dezavantaj içeren bir meslek alanı değil, aksine mesleğin sağladığı sosyalizasyon nedeniyle her ne kadar gelenekçi rol paylaşımları yaygınsa da, aile içi rol paylaşımında eşitlikçi tutum oluşturulması yönüyle de avantajlar içerdiği görülmüştür.