Alüminyum alaşımlarında bilyeli dövmenin fiziksel, mekanik ve yüzey özelliklerine etkisi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zehra ALKAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Remzi VAROL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, bilyeli dövme işlemi uygulanmış alüminyum malzemelerin mekanik, fiziksel ve yüzey özellikleri araştırılmıştır. Metallerin yorulma ömrünü arttırmak amacıyla uygulanan bilyeli dövme işlemi mekanik bir yüzey işlemidir. Bilyeli dövme işlemi özgül kütlesi düşük, korozyon direnci yüksek olan ve yaygın kullanım alanına sahip AA1050 ve AA2024 malzemelere uygulanmıştır. Fiziksel ve mekanik özelliklerin deneysel olarak belirlenebilmesi için farklı numuneler hazırlanmış ve bu numunelere bilyeli dövme işlemi uygulanmıştır. Ayrıca numunelere dövme öncesi ısıl işlem uygulanarak ısıl işlem uygulamasının etkisi araştırılmıştır. Bilyeli dövme işleminde kullanılan bilye çapları S230, S330 ve S460 olarak seçilmiştir. Bilyeli dövme işlemi hazırlanan numunelere tek taraflı ve iki (çift) taraflı olarak uygulanmıştır. Bilyeli dövme işleminin çekme ve akma dayanımına etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Eğme açısı malzeme cinsine göre değişim göstermiştir. Bilyeli dövme sonrası eğme açısında kısmi düşüşler belirlenmiştir. Dövülmüş numunelerin etkin yüzey alanında artışa neden olmuştur. Bilyeli dövme sonrası AA1050 ve AA2024 malzemelerin yüzey pürüzlülük değerleri artmıştır. AA1050 malzeme için yüzey pürüzlülük değerleri daha yüksek bulunmuştur. Bilyeli dövme sonrası AA2024 malzemenin ısı iletim değerinde düşüşler belirlenmiştir. Elektrik iletkenliği değerinde de düşüşler belirlenmiştir. Bilyeli dövülmüş numunelerin yüzeylerinde 60-150 µm aralığında aşırı plastik deforme olmuş bir tabaka elde edilmiştir. Bu tabakada aşırı bilyeli dövme sonucunda tanelerde incelmeler belirlenmiştir.