"Hadislerde Kutsal Mekan Algısı"
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Aşır Örenc
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Talat SAKALLI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanoğlunun fıtratında kutsala olan bir ihtiyacın olduğu bilinmektedir. İnsan kutsal olduğuna inandığı mekânda kutsalla iletişime geçmekte, bu mekânda kendini yenilemekte ve arınma gayreti içerisinde bulunmaktadır. Bu bağlamda dindar bir insan için kutsal mekânın hayatında ne derece önem taşıdığı gayet açıktır. Dünyadaki taş, toprak, mekân, ağaç vb. şeylerin kutsanabilmesi onların aşkın bir varlıkla ilişkilendirilebilmesine bağlıdır. Aşkınlıkla ilişkilendirilen bir mekân ise ontolojik olarak her ne kadar mekân olmaya devam etse de insan için o sıradan bir mekân değildir. Çünkü o artık kutsaldır ve içinde gizemli bir mana barındırmakta ve dokunulmazlık kisvesine bürünmektedir. Dünya üzerindeki ilâhî veya beşerî kaynaklı tüm dinlerde görülebilen kutsal mekân anlayışı, bu algının evrensel bir tarafını da göstermektedir. Kutsalın çerçevesi, mahiyeti ve din ile olan münasebeti yeterince kavranıp neyin hangi ölçüte göre ne kadar kutsal olduğunu anlamak da büyük önem arzetmektedir. İslamda mutlak kutsal olan varlık Allahtır. Mahlûkatı yarattığından ve kuşattığından dolayı her şey Onun mührünü taşımaktadır. Ayetlerden hareketle Allahın kutsal olarak vasıflandırdığı ve dindeki otoritesinden dolayı Hz. Peygamberin hadislerinde fazîlet ve kutsiyetinden bahsedilen mekânların (izafi kutsallık bağlamında) tahlili yapılarak İslamdaki kutsal mekân anlayışının ortaya konması amaçlanmıştır. İslamda da mevcut olan kutsal mekân algısısının sahih bir anlayışla ortaya konması büyük önem taşımaktadır. Sonuç olarak bir dinde vazgeçilmez bir unsur olan kutsal mekân faktörünün İslâmdaki yansımasının tüm teferruatıyla ele alınmasının ve kutsal mekân anlayışının sahih bir şekilde ortaya konmasının İslâm dininin sağlıklı bir şekilde anlaşılması, ilerlemesi ve yaşanması için büyük önem arz ettiği anlaşılmaktadır.