Bucak (Burdur) Mermer Ocaklarının Coğrafi Bilgi sistemleri Kullanılarak Analiz Edilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Kerem HEPDENİZ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Oya CENGİZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Burdur ili, Bucak ilçesi özellikle 1990' lı yıllardan itibaren mermer sektörü açısından Türkiye' de önemli bir konuma gelmiştir. Bucak ve civarında yer alan 41 adet mermer fabrikası ve işletilmekte olan 8 adet kireçtaşı ve traverten tipi mermer ocağı ile sektörün ihracat potansiyeli, yatırımlara paralel olarak hızla gelişmektedir. Ürünlerde renk, desen, kalite ve fiyat standartlarının sağlanması bu artışın sürekliliğinin sağlanması bakımından önemlidir. Tez çalışması kapsamında öncelikli olarak Bucak ve civarında işletilen ve atıl durumda olan 29 mermer ocağı tespit edilerek, işletilen 8 mermer ocağından ticari isimlerine göre alınan 13 farklı mermer numunesi, fiziko-mekanik deneyler ile kimyasal analize tabi tutulmuştur. Ayrıca, fiziko-mekanik ve kimyasal analiz deney sonuçları numuneler arasında grafiksel olarak karşılaştırılarak, fiziko-mekanik deneylerin arasındaki ilişkiler saçılım grafikleri şeklinde verilmiştir. Çalışma sahasını kapsayan 16 adet 1/25000 ölçekli topoğrafik harita sayısallaştırılarak, sayısal yükseklik modeli, eğim, bakı ve kabartma haritaları oluşturulmuştur. Önceki çalışmalar ve arazi gözlemleri ile elde edilen jeoloji haritası ise, coğrafi bilgi sistemi ortamında sayısallaştırılarak, formasyon adı, yaş, oluşum ortamı ve özellikleri gibi öznitelik bilgileri de veritabanına işlenmiştir. Böylece ocaktaki pasa sahasının yerinin belirlenmesi, kurulacak tesisin yer seçimi, su akış yönünün belirlenmesi, ocaktaki yol güzergahının oluşturulması, şev yönlerinin tespit edilmesi, açılacak yarma ve galerilerin tespiti, ocakta kurulacak şantiye ve bina yeri seçimi, ağırlıklı bindirme veya birleştirme gibi geoprocessing fonksiyonları kullanılarak, yapılacak çakıştırma işlemleri ile en uygun yer seçimi gibi mekansal analizler yapılabilmektedir. Sahadan alınan ocak koordinat yerleri, sayısallaştırılan harita üzerine aktarılarak, ocaklardan alınan numunelere ait deney sonuçları da bu veritabanına işlenmiştir. Ayrıca önceki çalışmalar, saha gözlemleri ve kabartma haritasından elde edilen çizgisellik verileri sayısallaştırılarak, bölgede bulunan mermer ocaklarının işletilebilirliği açısından önem arz eden çizgisel yoğunluk haritası oluşturulmuştur. Böylece, her bir ocağa ait konum bilgileri, bu ocaklardan üretilen mermerlerin ticari isimleri, bu mermerlere ait fiziko-mekanik ve kimyasal analiz deney sonuçları, ocaklara ait saha görüntüleri aynı veritabanına işlenerek, bölgedeki tüm ticari mermerlerin depolama, analiz, sorgulama ve güncelleştirme işlemlerinin yapılabildiği bir mermer bilgi sistemi oluşturulmuştur. Bu çalışmanın Türkiye' de mermer sektörüyle ilgili güncel ve güvenilir verilerin elde edilmesinde, mermer sektörü ile ilgili veri akışının hızlanmasında, daha verimli envanter yönetiminin yapılmasında, mermer ile ilgili etkili ve doğru analizlerin yapılmasında, veri tekrarının önüne geçilmesinde, açılacak yeni mermer ocakları ve yeni ticari isimli mermerlerin veri güncellemelerinde, mermer ile ilgili standartizasyonun sağlanmasında ve zaman kaybının önlenmesinde, tüm bu bilgilerin tek bir veri tabanında toplanarak internet aracılığı ile kolay ulaşılabilir hale getirilmesinde faydalı olacağı düşünülmektedir.