Balçova Jeotermal Sisteminin Hidrojeolojik Modellemesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mine Alacalı

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Nevzat ÖZGÜR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Balçova Jeotermal Sisteminde bulunan jeotermal suların hidrojeolojik, hidrojeokimyasal, izotop jeokimyasal özellikleri incelenmiş, sıcak sulara bağlı gelişen alterasyon zonları tespit edilmiştir. Elde edilen veriler değerlendirilerek sahanın hidrojeolojik modellemesi yapılmıştır.Çalışma alanı, Batı Anadolu Neotektoniği'nin etkisinde, K-G yönlü çekme kuvvetleri sonucu oluşan horst-graben yapılarının gözlendiği İzmir ili sınırları içerisindedir. Bölgede stratigrafik olarak Üst Kretase yaşlı İzmir Filişi, Miyosen yaşlı Yeniköy Formasyonu, Pliyosen yaşlı Cumaovası Volkanikleri ve Kuvaterner yaşlı yamaç molozu, alüvyon ve alüvyon yelpazesinden oluşan çökeller bulunmaktadır. Tüm bu birimlerin temelinde Menderes Masifi metamorfik kayaçlarının bulunduğu varsayılmaktadır. Birimler arasındaki geçişler uyumsuzdur. Çalışma alanına ait yapılan hidrojeolojik modellemede de görüleceği gibi, bölgede gerilme tektonizmasının bir sonucu olarak gelişen Agamemnon-1, Agamemnon-2 ve Agamemnon-3 Fayları ile birkaç muhtemel fay bulunmaktadır.İnceleme alanındaki sular Na-HCO3-Cl tipinde, sertlik açısından genellikle çok yumuşak (Fr0), yüksek sodyum içerikli tuzlu sular (C3-S4) sınıfındadır. İyon değişimine dayalı jeotermometre bağıntıları kullanılarak yapılan jeotermometre hesaplamalarına göre çalışma alanı için maksimum rezervuar sıcaklığı 272.60C olarak hesaplanmıştır. Belirlenen üç alterasyon zonu içerisinde en yaygın gözlenen alterasyon mineralleri kuvars, illit, siderit, ankerit, klinoklor ve albit şeklindedir.İzotop jeokimyasal parametreler ise ?18O ve ?D oranlarının kıtasal meteorik su çizgisi ile çakışmasından dolayı, çalışma alanındaki suların meteorik kökenli oldukları şeklinde yorumlanabilir. 3H değerleri 0.00-5.60 TU arasında değişim göstermektedir. Bu değerler çalışma alanında dolanımda olan sıcak suların genç sular olduğunu göstermektedir.Toksik elementler ve ağır metaller açısından sıcak su örneklerinde en yüksek arsenik değeri 0.19 mg/l (BD-11), en yüksek bor değeri ise 12.54 mg/l (BD-14) olarak ölçülmüştür.Doygunluk indeksi hesaplamalarına göre, çalışma alanından alınan örnekler genellikle kalsit, dolomit ve kuvars minerallerince doygun olduklarından, bu mineralleri çökeltici özelliktedirler. Bu da çalışma alanındaki jeotermal suların kabuklaşma sorunu yaratacağını işaret etmektedir.