Kolemanitten Amonyum Tuzları, İnorganik ve Organik Asitler Kullanılarak Borik Asit Üretimi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Maden Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İsmail HANDIRI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hasan ÇİFTÇİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Eti Maden Bigadiç Bor İşletme Müdürlüğü konsantratör tesisinden temin edilen -125+25 mm (BK125) boyutlu konsantre kolemanit ve tüvenan kolemanit (BKT) numunelerine farklı asitler ve amonyum tuzları kullanılarak kimyasal liç yöntemi ile borik asit üretimi araştırılmıştır. Yapılan volumetrik B2O3 analiz sonuçlarına göre, konsantre kolemanit ve tüvenan kolemanit numunelerinin B2O3 tenörü sırasıyla %42,20 ve %26,75 olduğu tespit edilmiştir.Kimyasal liç işlemlerinde inorganik asitler (sülfürik asit, hidroklorik asit, nitrik asit), organik asitler (oksalik asit, sitrik asit, asetik asit), amonyum tuzları (amonyum sülfat, amonyum klorür) ve bu kimyasalların karışımlarını (hidroklorik asit + oksalik asit, sülfürik asit + amonyum klorür, sitrik asit + amonyum klorür) içeren çözeltilerde kolemanit numunelerinin çözünme verimleri incelenmiş ve katı/sıvı oranı (%), asit/amonyum tuzu konsantrasyonu (M), sıcaklık (°C) ve süre (dk) olmak üzere proses parametrelerinin çözünme verimlerine etkileri araştırılmıştır.Deneysel çalışmalarda ilk olarak ön testler uygulanmıştır. Ön testlerden elde edilen sonuçlar göz önünde bulundurularak optimum liç şartları belirlenmiş ve daha sonra Yates deneysel düzen tekniğine göre ana liç testleri gerçekleştirilmiştir. Ana liç testlerinde elde edilen sonuçların değerlendirilmesi için ANOVA-Yates analizi uygulanmıştır. Yapılan kimyasal liç deneyleri sonucunda %100 B2O3 çözünme verimleri elde edilmiştir. Yates analizi sonucu belirlenmiş modele göre hesaplanan değerler ile deney sonuçları arasında yüksek bir korelasyonun olduğu saptanmıştır. Deneysel çalışmalarda genel olarak asit/amonyum tuzu konsantrasyonu ve sıcaklık parametre değerlerinin artması ile çözünme verimlerinde artış olduğu, katı/sıvı oranının artması ile çözünme verimde azalmanın olduğu ve liç süresinin artmasının çözünme veriminde etkili olmadığı gözlenmiştir.