Eğirdir Gölü’ndeki Tatlısu İstakozu (Astacus leptodactylus Esch, 1823)’nun Bazı Besin Bileşenlerinin Boy Ve Cinsiyete Bağlı Olarak Mevsimsel Değişimi.
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Yetiştiriciliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Esra Argun Uzunmehmetoğlu
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SEVAL BAHADIR KOCA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Eğirdir Gölü'nden yakalanan (toplam 755 adet) doğal tatlı su istakozlarının (Astacus leptodactylus Esch, 1823) vücut kompozisyonu ve yağ asidi profilleri üzerinde boy (4.00-7.00cm; 7.00-10.00cm ve 10.00-15.00cm), cinsiyet ve mevsimsin ayrı ayrı ve birlikte oluşturdukları etkiler faktöriyel düzeyinde araştırılmıştır. İlkbahar ve yaz mevsiminde yeterli sayıda örnek temin edilemediğinden iki adet varyans analizi yapılmıştır. Buna göre I. varyans analizinde üç boy grubu, iki mevsim ve eşey; II. varyans analizinde ise tek boy grubu (7.00-10.00cm), dört mevsim ve eşeyin birlikte etkileri analiz edilmiştir. Varyans analizi I ve II'nin sonuçlarına göre, ham protein seviyeleri üzerinde mevsim ve cinsiyet-boyun etkileri olduğu tespit edilmiştir. Ham kül seviyeleri mevsime ve cinsiyete bağlı olarak, nem ise mevsim-boy etkileşimine bağlı olarak değişmiştir. Ham yağ değerlerinde ise bu üç faktörün de etkisi belirlenmemiştir. Tatlı su istakozunda sırasıyla, çoklu doymamış, doymuş ve tekli doymamış yağ asitleri yüksek bulunmuştur. Palmitik asit (C16:0) doymuş yağ asitlerinde, oleik asit (C18:1 n9) tekli doyamamış yağ asitlerinde, linoleik asit (C18:2 n6, LNA), linolenik asit (C18:3 n3, ALA), araşidonik asit (C20:4 n6, ARA), eikosapentaenoik asit (C20:5 n3, EPA) ve dokosahekzaenoik asit (C22:6 n3, DHA) çoklu doymamış yağ asitlerinde baskın olarak tespit edilen yağ asitleridir. Varyans analizi I sonuçlarına göre, LNA ve MUFA seviyeleri üzerine üç faktörün birlikte etkileri önemli bulunmuşken, ALA, ARA, EPA, DHA, PUFA ve HUFA seviyelerinde ikili interaksiyonlar önemli bulunmuştur. Bununla birlikte II. varyans analizinde tüm yağ asitlerinde mevsimlerin etkisi önemli tespit edilmiştir. Ayrıca ALA, LNA ve HUFA seviyeleri cinsiyetler arası farklılık göstermiştir. Diğer yandan LNA ve ALA'nın en yüksek seviyeye sonbahar mevsiminde, ARA'nın kış ve ilkbahar mevsiminde, EPA ve DHA'nın ise yaz mevsiminde ulaştığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak tüm analiz sonuçlarına göre, tatlı su istakozunun önemli bir protein ve ω-3 yağ asidi kaynağı olduğu düşünülebilir.