Ankara Güdül-Çağa Roma Hamamı arkeolojik kazı alanı yakınında bir jeofizik araştırma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeofizik Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GAZİ BOYRACI

Danışman: Sedat Yılmaz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Arkeoloji bilimi temelde, eski uygarlıkların yaşam tarzlarının, kültürel etkinliklerinin ve teknolojik faaliyetlerinin araştırılmasını hedefler. Arkeolojik kazı çalışmalarında zaman, ekonomi ve yanlış kazı ile tarihi buluntuların zarar görmemesi oldukça önemlidir. Arkeolojik alanlarda yanlış yerden başlatılacak bir kazı, çalışmanın maliyetinin artmasına ve tarihi eserlerin zarar görmesine sebep olabilir. Bu durumun önlenmesinde jeofiziğin önemli katkıları olmuştur. Kazmadan, yeraltındaki nesnelerin görüntüsü ancak jeofizik yöntemlerle belirlenebilir. Arkeolojik çalışma yapılacak alanda kalıntının gömülü olması ve çoğu zaman yüzeyde herhangi bir belirtinin olmayışı, kazıya nereden başlanacağı konusunda ciddi sıkıntılar yaşatmaktadır. Bu tür çalışmalar çok büyük emek, zaman ve para gerektirdiğinden, yapıya ait parametrelerin önceden bilinebilmesi arkeolojik çalışmalara çok büyük yarar sağlayacaktır. Bu tez çalışmasında, Güdül ilçesi Çağa mevkiindeki (Ankara, Türkiye) Roma Hamamı kazı alanı yakınında muhtemel gömülü arkeolojik kalıntılar jeofizik yöntemler ile araştırılmıştır. Kazı alanı etrafında olası gömülü arkeolojik yapıları araştırmak için, jeofiziğin elektrik özdirenç tomografi (ERT) ve yer radarı (GPR) yöntemleri kullanılmıştır. GPR ölçümleri 20 profil boyunca, ERT ölçümleri 3 profil boyunca gerçekleştirildi. Bu yöntemlerden elde edilen verilerin değerlendirilmesi ve yorumlanması ile arkeolojik yapıya karşılık gelen anomaliler GPR ve ERT bölümlerinde gözlenmiştir. Jeofizik yüzey araştırması sonucunda, kazı alanının güney kısmında hamam duvarı uzantısı tespit edilmiştir. Bu yeni bulgular bir sonraki arkeolojik kazıya yön verecektir.