Sıçanlarda Bleomisin İle Oluşturulan Akciğer Fibrozisi Modelinde Nigella Sativa Yağının İnflamasyon, Fibrozis ve Antioksidan Enzimler Üzerine Etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Şule Kaya
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Münire ÇAKIR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmanın amacı, nadir görülmekle birlikte prognozu ve sağkalımı oldukça kötü bir hastalık olan İPF'nin önlenmesinde veya tedavisinde N. sativa'nın etkin olup olmadığını araştırmaktı.Materyal ve metod: Çalışmada, her grupta 8'er sıçan olmak üzere toplam 5 grup mevcuttu. Kontrol grubuna yalnızca intratrakeal salin verildi. N. sativa grubuna günde tek doz oral gavajla N. sativa yağı verildi. Bleomisin ve tedavi gruplarına 0. günde tek doz intratrakeal bleomisin (2,2 mg/kg) uygulandı. Tedavi gruplarından birine 0-16., diğerine 8-16. günler arasında oral gavaj ile N. sativa yağı verildi. Çalışma sonunda tüm sıçanların akciğer dokusu histopatolojik olarak incelendi; hem akciğer dokusunda hem de BAL sıvısında GSH, GSH-Px, SOD enzim aktiviteleriyle birlikte Il-6, TNF-?, TGF-ß ve MDA düzeylerine bakıldı.Bulgular: Histolojik değerlendirmede inflamasyon, bleomisin grubunda %45,6; uzun tedavi kolunda %19,3 ve kısa tedavi kolunda %14,1 oranında görüldü. Bleomisin grubu ve tedavi kolları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (sırasıyla p=0,019; p=0,003). Bleomisin grubunda fibrozis skoru 1,6 olup bu skor uzun süreli tedavi kolunda 0,78 ve kısa süreli tedavi kolunda 0,35 idi ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (sırasıyla p=0,004; p=0,0001).İntratrakeal bleomisin verilmesi, kontrol grubuyla karşılaştırıldığında akciğer dokusu ve BAL sıvısında GSH-Px ve GSH aktivitelerinde istatistiksel olarak anlamlı azalma ve MDA düzeylerinde anlamlı artış ile sonuçlandı. Her iki tedavi grubunda MDA düzeyi anlamlı olarak azalmıştı (p<0,01). Tedavi gruplarında hem doku hem de BAL örneklerinde enzim aktiviteleri bleomisin grubuna göre yüksekti ve BAL sıvısında GSH-Px enzim aktivitesi için bu fark, istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,01). Tedavi kolları karşılaştırıldığında BAL sıvısında GSH-Px enzim aktivitesindeki artış kısa süreli tedavi kolunda daha belirgindi (p<0,01). BAL sıvısında GSH enzim aktivitesi kısa süreli tedavi kolunda bleomisin grubuna göre daha yüksekti (p=0,0001). TGF-ß düzeyi bleomisin grubunda kontrol grubuna göre artmıştı ve bu artış istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.01); tedavi gruplarında ise bleomisin grubuna göre azalmıştı. Hem doku hem de BAL örneklerinde tedavi grupları ve bleomisin grubunda SOD enzim aktivitesi ve IL-6 düzeyi arasında anlamlı bir fark saptanmadı. TNF-? düzeyi beklenenin aksine bleomisin grubunda azalmıştı; tedavi grupları ve kontrol grubunda TNF-? düzeyleri benzerdi.Sonuç: Antioksidan ve antiinflamatuvar özelliği birçok çalışmada gösterilmiş olan N. sativa, hem inflamasyon ve fibroziste azalma hem de antioksidan enzim aktivitelerinde artış sağlaması nedeniyle İPF tedavisinde veya hastalığın önlenmesinde etkin olabilir. Bu etkinin daha kesin bir şekilde gösterilebilmesi için, N. sativa'nın farklı dozlar ve sürelerde uygulanacağı başka çalışmalara ihtiyaç vardır.