Sülfürlü bakır-molibden cevherinin flotasyonu ve biyoflotasyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi, Maden Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Suzan AVCI
Danışman: Hasan Çiftçi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, Tepeoba–Havran (Balıkesir) sülfürlü bakır–molibden cevheri üzerinde flotasyon ve biyoflotasyon deneyleri yapılmıştır. Deneysel çalışmalar; toplu flotasyon ve seçimli flotasyon/biyoflotasyon deneyleri olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Flotasyon deneylerinde, pülp pH'sı, toplayıcı cinsi, bastırıcı cinsi ve miktarı, katı oranı ve dağıtıcı miktarının flotasyona etkileri araştırılmıştır. Biyoflotasyon deneylerinde, asidofilik Acidithiobacillus ferrooxidans, Acidithiobacillus thiooxidans ve Leptospirillum ferrooxidans türü bakterilerin toplu Cu–Mo konsantresinin seçimli flotasyonuna etkileri araştırılmıştır. Sülfürlü Cu–Mo cevherinin toplu flotasyonunda, molibdenit verimleri pH artışına bağlı olarak belirgin bir şekilde artarken, kalkopirit verimlerinde ise kayda değer bir farklılık gözlenmemiştir. Toplu flotasyonda katı oranının artışıyla kalkopirit verimlerinde artış olsa da, konsantre kalitesinde oldukça belirgin bir azalmanın olması, mekanik taşımanın etkin bir rol oynadığını göstermektedir. Seçimli flotasyonda, yüksek pH'larda (≥10) molibdenit konsantresinde kabul edilebilir seviyede molibdenit verimlerinin (>%85) elde edilebileceği gözlenmiştir. Seçimli flotasyonda, NaCN'ün diğer bastırıcılara (Na2S, Na2O2S5) göre kalkopiriti daha etkin şekilde (kalkopirit dağılımı 3 saat) seçimliliğe belirgin bir olumlu etkisinin olmadığı da gözlenmiştir. Hafif asidik ortamda (pH 5–6) yapılan biyoflotasyon deneylerinden elde edilen sonuçlar, seçimli olarak molibdenit ve kalkopirit minerallerinin elde edilebileceğini göstermektedir. L. ferrooxidans türü bakterinin, At. ferrooxidans ve At. thiooxidans'a göre kalkopiriti daha etkin şekilde bastırdığı (kalkopirit dağılımı ~%12) belirlenmiştir. pH 5–6 aralığında, özellikle L. ferrooxidans ve At. ferrooxidans ile yapılan deney sonuçlarında, kıvamlama süresinin artışıyla molibdenit mineralinin hidrofobikliğinde belirgin bir azalmanın (molibdenit veriminde %32'lik bir azalma) olduğu gözlenmiştir. Sonuç olarak, sülfürlü Cu–Mo cevherinden (%0.458 Cu, %0.042 Mo) ilk aşamada toplu flotasyon ve sonrasında L. ferrooxidans ile pH 5–6 aralığında yapılan biyoflotasyon sonucunda, %3.47 Mo içeren %89 verimle bir molibdenit konsantresi ve %16.28 Cu içeren %88 verimle bir kolkopirit konsantresi üretilmiştir.