Avokado yaprağı fenolik bileşiklerinin ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon parametrelerinin optimize edilmesi ve ekstraktların enkapsülasyonu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Gıda Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: LALE GÜMÜŞTEPE

Danışman: Ebru AYDIN, Gülcan ÖZKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ticari değeri yüksek egzotik meyvelerden biri olan avokado (Persea americana Mill.), gün geçtikçe popülaritesini artırmaktadır. Son zamanlarda ağaç budama atıklarına olan ilginin artması ile birlikte ticari değeri olmayan, geleneksel olarak bitki çayı olarak tüketilen yapraklar fonksiyonel doğal gıdaların zenginleştirilmesine katkı sağlamış oldu. Avokado ağacının yapraklarının içeriğinde bulunan fenolik bileşiklerden klorojenik asit, kateşin ve rutinin sağlık üzerine birçok olumlu etkileri (antidiyabetik, antioksidan, antiinflamatuar ve antimikrobiyal) bulunmaktadır. Bu çalışmada, yanıt yüzey metodu (RSM) ve merkezi karma deney tasarımı (CCD) kullanılarak avokado yapraklarından ohmik ısıtma destekli su ekstraksiyon yöntemiyle biyoaktif bileşenlerinden fenolik maddelerin optimize edilmesi amaçlanmıştır. Avokado yapraklarının maksimum ekstraksiyon verimi (%), toplam fenolik madde içeriği (mg GAE/100g kuru madde) ve serbest radikalleri yakalama aktivitesi (mg TE/100g kuru madde) optimize edildiğinde sırasıyla voltaj ve süre için 9.38 V/cm ve 6 dakika olarak bulunmuştur. RSM tasarımında belirlenen optimum parametreler kullanılarak ohmik ısıtma destekli ekstraksiyon işleminden elde edilen ekstraktın polifenol kompozisyonu tespit edilmiştir. Bu çalışma kapsamında elde edilen optimum ekstrakt farklı oranlarda α-siklodekstrin ile inklüzyon kompleksi oluşturularak enkapsüle edilmiştir. Elde edilen toz kapsüllerin nem içeriği ve enkapsülasyon etkinliği sırası ile %10.52 ve %47.13 olarak bulunmuştur. Yapılan fenolik içerik analizi sonucunda hem ekstraktın hem de toz kapsüllerin yüksek miktarda klorojenik asit içerdiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak avokado yapraklarının sulu ekstaktın gelişmiş ekstraksiyon tekniklerinden biri olan ohmik ısıtma sistemi ile fenoliklerin kısa sürede, düşük enerji ihtiyacı ile elde edilebildiği tespit edilmiştir. Ayrıca ekstrakt ve toz kapsüllerin antioksidan aktivite gösterdiği tespit edilmiştir. Antioksidan özellikleri tespit edilen avokado yapraklarının enkapsüle edilmesiyle elde edilen toz kapsüllerin çevre dostu ve biyolojik değeri yüksek olan yeni fonksiyonel gıda ürünü ya da gıda takviyesi olarak kullanılabilir.