GD Anadolu bindirme kuşağının 3B sismik verilerle yorumlanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeofizik Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURHAN İÇKE

Danışman: Mahmut Okyar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Güneydoğu Anadolu Bölgesinin bindirme kuşağındaki hidrokarbon potansiyel alanlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Jeofiziksel araştırma öncesi bölgenin tektonik oluşumu ve stratigrafisi kapsamlı bir şekilde açıklanmıştır. Ayrıca, rezervuar kayaç niteliğindeki Sabunsuyu Formasyonu'nun tanımlaması için bölgedeki kaynak ve rezervuar kayaların özellikleri araştırılmıştır. Herhangi bir bölgede hidrokarbon potansiyelinin belirlenmesine yönelik olarak, tez kapsamında sismik programlama ve veri toplama süreçleri, sismik programların önerilmesi ve dizaynı (rejyonal sismik, yarı-detay sismik ve detay sismik) ile sismik programlarda kullanılan veriler ve sismik program türleri (2B-3B sismik) açıklanmıştır. Çalışma alanın karmaşık jeolojik özellikleri sismik verilerin görüntü kalitesini doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle söz konusu sahada Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın sahip olduğu 3B sismik veri yüksek çözünürlüğünden ve kalitesinden yararlanılmıştır. 373 km2'lik yüzölçümüne sahip çalışma bölgesindeki hidrokarbon potansiyeli taşıyan alanların belirlenmesi tezin ana amacını oluşturmaktadır. Yorum aşamasında çalışma bölgesindeki fayları belirlemek için veri işlem aşaması tamamlanmış olan sismik veriye karınca izleme nitelik "ant tracking" işlemi uygulanmıştır. Sismik veriler çalışma alanı içerisindeki ve çevresindeki 29 adet kuyudan elde edilen veriler (düşey sismik hız, kontrol atışı ve sonik log) ile deneştirilerek, Sabunsuyu Formasyonu'na ait ortalama hız haritalanmıştır. Daha sonra hız haritasına derinlik dönüşümü yapılarak formasyonun yapısal haritası elde edilmiştir. Dadaş Formasyonu'nda ki toplam organik karbon miktarı (%1,13-%6,68) bu formasyonun kaynak kaya olabileceğini işaret etmektedir. Ayrıca formasyondaki spor renk indeksi (7.5-8), Dadaş Formasyonu'nun olgun-ileri olgun olduğunu, yani petrol türü zonunda yer aldığını göstermektedir. Sonuç olarak bu çalışmada potansiyel hidrokarbon alanları belirlenmiş ve elde edilen bilgilerin gelecekteki keşif çalışmaları için bir veri tabanı oluşturacağı düşünülmektedir.