Jeofizik Yöntemler ile Yer-Yapı Etkileşimi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeofizik Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Erkan Ateş
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Osman UYANIK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ülkemizde yaşanan deprem felaketleri, bina tasarımı sırasında yer faktörünün en dikkat edilmesi gereken etkenlerden biri olduğunu göstermiştir. Zemine ek olarak deprem anında bir binanın yıkılmasına neden olan birçok neden bulunmaktadır. Bunlar; yapı kalitesi, yer - yapı etkileşimi ve yapının deprem anındaki (dinamik) davranışı olarak sıralanabilir. Yapılar bulunduğu yere, fiziksel ve mekanik yapısına bağlı deprem dalgalarını az ya da çok hissederler. Bu yapının deprem dalgasını büyütmesine bağlı değişir. Büyütmenin belirlenebilmesi için hem yapı hem de yerde deprem kayıtlarının ya da mikrotremör kayıtlarının alınması gereklidir. Çalışmamızda Kocaeli Belediyesi hizmet binası olarak kullanılan zemin+5 katlı yapının ve yerin deprem dalgalarını büyütüp büyütmediği araştırılmıştır. Bu amaçla 2008 yılında 5 katlı yapının çatısına ve yapının inşa edildiği yere ivmeölçer aygıtları yerleştirilmiştir. Yer sınıfının belirlenmesi amacıyla MASW ölçü alınmış, yerin ilk 30 m için makaslama (kayma) dalgası hızı (Vs30) ve buradan yer baskın salınım frekansı hesaplanmıştır. Bina ve yere yerleştirilen ivmeölçerler moment büyüklüğü 3, 4, 5 ve 6 büyüklüğünde, farklı kaynaklardan yakın ve uzak mesafede birçok deprem kaydedilmiştir. Yapının ve yerin büyütmesini elde edebilmek için kaydedilen deprem sinyallerine referans yöntemine göre spektral oran ve tek istasyon yöntemine göre yatay/düşey oran teknikleri uygulanmıştır. Bu tekniklerin uygulanması sonucunda binaya ve yere ait büyütmeler, baskın frekanslar ve binanın sönüm oranı belirlenmiş, bina ve yerin girişim durumu incelenmiştir. Binada (tüm katlarda) ve yerde mikrotremor aygıtları ile gece saatlerinde doğal gürültü ölçüleri alınmış, alınan gürültü ölçüleri tek istasyon mikrotremöre (yatay/düşey oran) göre değerlendirilmiş buradan da bina baskın frekansı ve büyütmeler hesaplanmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda deprem kayıtlarının analizleri (SSR, HVSR) ile gürültü kayıtlarından tek istasyon mikrotremor yönteminin sonuçlarının benzer olduğu ve 3 farklı yöntemin yer-yapı tepki çalışmalarında başarı ile kullanılabileceği ortaya konulmuştur.