Bombus terrestris arılarında yağsız soya unu ve süt tozu katkılı polen ile beslemenin koloni gelişimi üzerine etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Zootekni Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Şehriban Sağlam
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYHAN GÖSTERİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışması kontrollü koşullarda yetiştirilen Bombus terrestris arısının beslenmesi amacıyla kullanılan polen kekine farklı oranlarda yağsız soya unu ve süt tozu ilave edilmesinin ana arıların koloni oluşturma performansı ve kolonilerin gelişimi üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada normal polen, 2 birim polen + 1 birim yağsız soya unu, 2 birim polen + 1 birim süt tozu, 1 birim polen + 1 birim yağsız soya unu ve 1 birim polen + 1 birim süt tozu olmak üzere beş farklı diyet ana arıların başlatma kutusuna konulmasından koloni yaşamının sonuna kadar ve ilk işçi arıların çıkışından koloni yaşamının sonuna kadar olmak üzere 2 farklı besleme dönemi uygulaması ile 9 grupta standart yetiştirme yöntemi ile test edilmiştir. Grupların her birisi için 30 adet olmak üzere çalışmada diyapoz dönemini tamamlamış toplam 270 adet B. terrestris ana arısı kullanılmıştır. Ana arılar ve koloniler 1:1,5 oranında su ve şeker ile hazırlanan şeker şurubu (50 brix) ile ad libitum olarak beslenmişlerdir. Soya unu ve süt tozu içeren polenin yarayışlılığı aynı zamanda mikro koloni yöntemi ile de belirlenmiştir. Yetiştirme çalışmaları sıcaklığı 27-28 oC ve oransal nemi % 65'e ayarlanmış bombus arısı yetiştirme laboratuvarında gerçekleştirilmiştir. Haftada iki kez yapılan periyodik gözlemler ile koloni gelişim özellikleri ve kolonilerin farklı dönemlerdeki besin tüketimleri belirlenmiştir. Araştırma sonuçları polene yağsız soya unu ve süt tozu ilave edilmesinin B. terrestris ana arıların koloni oluşturma başarısı ve koloni gelişimini olumsuz etkilediğini göstermiştir. Standart yetiştirme yönteminde gruplar arasında yumurtlama ve ilk bir aydaki ölüm oranı bakımından önemli farklılık bulunmuştur. Süt tozu ilave edilen polen ile beslenen gruplarda yüksek oranda ana arı ölümleri gerçekleşmiş ve süt tozu oranının artması ana arıların ölüm oranının artmasına neden olmuştur. Hem standart yetiştirme hem de mikro koloni yönteminden elde edilen sonuçlara göre soya unu ve süt tozu içeren diyetlere göre daha yarayışlı olan normal polenin B. terrestris arıları için en uygun besin olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Bombus terrestris, besleme, polen, soya unu, süt tozu, koloni gelişim özellikleri