RATLARIN TESTİS DOKUSUNDA DEMİR (FE) VE ÇİNKO (ZN) AĞIR METALLERİNİN OLUŞTURDUĞU HASARIN BELİRLENMESi VE JUGLON (5-HİDROKSİ-1,4-NAFTOKİNON) ANTİOKSİDAN AKTİVİTESİ İLE ÖNLENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Melda Azman
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Nurgül ŞENOL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmamızda ratların testis dokusunda demir (Fe) ve çinko (Zn) ağır metallerinin oluşturduğu hasarı ve bu hasarı önlemede antioksidan olan juglon (5-hidroksi-1,4-naftokinon)'nın koruyucu etkisinin histolojik ve immunohistokimyasal yöntemlerle incelemesi amaçlandı. Bu çalışmada Süleyman Demirel Üniversitesi Deney Hayvanları Üretimi ve Deneysel Araştırma Laboratuvarında (HADYEK) yetiştirilen ergin erkek Wistar-Albino türü ratlar kullanıldı. Denekler rastgele 5 gruba ayrıldı. Grup I; demir (Fe) (0.3 ml. stok çözeltiden demir/600 ppm. + 0.7ml.su), Grup II; çinko (Zn) (0.2 ml. stok çözeltiden çinko/400 ppm + 0.8ml.su), Grup III; demir (0.3 ml. stok çözeltiden demir/600 ppm.) + Antioksidan (juglon (5-hidroksi-1,4-naftokinon)/200 ppm- 0.7 ml.), Grup IV; çinko (0.2 ml. stok çözeltiden çinko/ 400 ppm.) + Antoksidan (juglon (5-hidroksi-1,4-naftokinon)/200 ppm-0.7ml.+ 0.1ml. su), Grup V; kontrol (1 ml. Su); her gruba 30 gün boyunca günlük tek seferde gavaj yöntemi uygulandı. Deney sonunda ratlar dekapite edilerek testis dokuları çıkartıldı ve rutin histolojik takipler yapıldıktan sonra alınan kesitlere histolojik boyamalar ve TUNEL metodu uygulandı. Histopatolojik değerlendirmelerde Fe ve nispeten Fe+Juglon uygulanan gruplarda testis dokusunda anlamlı derecede hasar saptandı. En belirgin bulgular, seminifer tübül epitelinde yer yer kopmalar ve epitel kalınlığında azalmalar, seminifer tübüllerin bazal laminasında ayrılmalar, germ hücrelerinde azalma, interstisyel alanda yoğun ödem ve konjesyon, seminifer tübül epitelinde vakuolizasyonlar şeklinde olduğu saptandı. Zn ve Zn+Juglon uygulanan gruplarda ise testis dokularında ki hasarların Fe ve Fe+Juglon grubu kadar olmadığı tespit edildi. TUNEL yöntemine göre ise Fe ve Fe+Juglon ve Zn gruplarının kontrol grubuna göre apoptotik hücre sayısında anlamlı derecede artış gözlendi (p˂0.05). Zn+Juglon grubu ile kontrol grubu arasında ise anlamlı bir farklılık saptanmadı.