Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Kader Poturcu
Danışman: Ebru Çubuk Demiralay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bileşiklerin oral absorpsiyonunun
değerlendirilmesinde, hesaplanmış ve deneysel olarak ölçülen fizikokimyasal
parametreleri içeren çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. İyonlaşma/protonasyon sabiti (pKa), çözünürlük ve lipofilisite
(
) iyi oral
absorpsiyona sahip ilaçları tanımlayan en önemli fizikokimyasal parametreler
arasındadır. Bu parametreler ilaç adayı moleküllerin absorpsiyon, dağılım,
metabolize edilme ve atılım (ADME) davranışının tahminine de izin
vermektedir. Bu tez çalışmasında benzimidazol ve imidazol
fonksiyonel grubu içeren anthelmintik ve antifungal özellik taşıyan (albendazol,
astemizol, mebendazol, tiyabendazol, klotrimazol, metimazol (tiyamazol) ve metronidazol)
ilaç moleküllerinin ters faz sıvı kromatografik yöntemle alıkonma davranışı
incelenmiştir. Kullanılan bu yöntemde altı bileşik için Kinetex
Core-Shell C8 (Phenomenex, 150mm×2,6 µm, 4,6 mm) kolon; metimazol için Kinetex
Core-Shell EVO C18 (Phenomenex, 250mm × 4,6 mm, 5 µm) kolon ile 25°C’de 0,8 mL/dakika akış hızında, analizler
gerçekleştirilmiştir. Bu kromatografik analizlerden elde edilen veriler kullanılarak bileşiklerin farklı
asetonitril-su derişimlerinde pKa değerleri deneysel olarak
belirlenmiştir.Diğer iki fizikokimyasal özellik olan çözünürlük
ve lipofilisite değerleri Abraham çözünen tanımlayıcıları kullanılarak hesaplanmıştır.
Bu tanımlayıcılar kullanılarak ilaç moleküllerinin kan beyin bariyerinden
geçişi de hesaplanmıştır.Geliştirilen kromatografik metotta bileşiklerin
mümkün olan en kısa sürede analizini gerçekleştirmek ve bileşiklerin simetrik
piklerini elde etmek amaçlanmıştır. Bunun için optimum ayırma koşulları
belirlenmiştir. Geliştirilen RPLC metodunun geçerliliğinin kanıtlanması
amacıyla metot validasyonu gerçekleştirilmiş ve Uluslararası Uyum Konferansı (International Conference on Harmonization, ICH) tarafından önerilen parametreler test
edilerek metodun performansı ve güvenilirliği değerlendirilmiştir.