Piyasa riski ölçümü ve tahmini: Riske maruz değer ve derin öğrenme metodu ile G-20 ülkeleri kıyaslaması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi, Bankacılık Ve Finans Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mehmet Çelik

Danışman: Burcu Aslantaş Ateş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Finansal piyasaların küreselleşmesiyle piyasa riskinin tanımlanması ve yönetilmesi önem kazanmıştır. Bu çalışmada piyasa riskinin tanımlanması için kullanılan risk ölçüm yöntemleri anlatılmıştır. Örnek uzay olarak seçilen G-20'deki Avrupa ülkelerinin borsalarında işlem gören bankalardan oluşturulan portföyle riske maruz değer ölçümü yapılmıştır. Riske maruz değer ölçümü yapılırken parametrik (varyans-kovaryans), tarihsel simülasyon ve Monte Carlo simülasyon metotları kullanılmıştır. Riske maruz değer ölçümünde bu metotlara ek olarak volatilite bazlı ölçümlerde oldukça başarılı olan GARCH yöntemi de kullanılmıştır. Riske maruz değerin güven aralığı dışında kalan alanlardaki başarısının düşük olması sebebiyle ek olarak beklenen eksiklik ölçümü de yapılmıştır. Hem riske maruz değer hem de beklenen eksiklik ölçümü kullanılarak ülke kıyaslaması yapılmıştır. Bu kıyaslamaya ek olarak tez aşamasında devam eden Ukrayna-Rusya savaşının aynı örnek uzayda yer alan ülkelere etkileri de gözlemlenmiştir. Çalışmada riske maruz değer hesaplamalarına ek olarak riske maruz değer tahminlemesi yapılmıştır. Riske maruz değer tahminlemesi yapılırken derin öğrenme modelleri kullanılmıştır. Derin öğrenme modeli olarak NarNet kullanılmıştır.