FARKLI BÖLGELERDEN TOPLANAN KARAKILÇIK BUĞDAYLARININ TOPLAM FENOLİK MADDE VE ANTİOKSİDAN AKTİVİTESİNİN BELİRLENMESİ

Acun S., Gül H.

8th INTERNATIONAL BLACK SEA COASTLINE COUNTRIES SCIENTIFIC RESEARCH CONFERENCE , Sofija, Bulgaristan, 29 - 30 Ağustos 2022, ss.865-872, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Sofija
  • Basıldığı Ülke: Bulgaristan
  • Sayfa Sayıları: ss.865-872
  • Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Türkiye yerel buğday çeşitleri ve yabani türler bakımından zengin bir biyoçeşitliliğe sahiptir. Son yıllarda tüketicilerin sağlıklı beslenme bilincinin artması ve beslenme alışkanlıklarındaki değişimler ile yerel buğday çeşitlerine ve bu buğdaylardan yapılan ürünlere olan ilgi hızla artmaya başlamıştır. Tüketici talebindeki bu yeni yönelimler nedeniyle yerel buğday çeşitleri yeniden güncel duruma gelmiştir. Bu çeşitler arasında en geniş ekim alanı bulanlar Zerun, Ak Buğday, Kırmızı Buğday, Sarı Buğday, Karakılçık, Kırik, Siyez, Koca Buğday, Topbaş, Şahman ve Üveyik Buğdayı’dır. Uzun yıllar boyunca kuraklık, sel gibi çeşitli olumsuz iklim koşulları ve zararlılara maruz kalan yerel çeşitler bu süreç boyunca dayanabilmek için yapılarında farklı bileşenleri barındırmıştır. Bu durum ata tohumlarının fonksiyonel bileşenler bakımından daha zengin olmalarına katkı sağlamıştır. Bu çalışmada Türkiye’de ekim miktarı fazla olan bölgelerdeki yerel çiftçilerden toplanan 10 farklı karakılçık buğdayının toplam fenolik madde ve antioksidan aktivite yönünden incelenmesi amaçlanmıştır. Karakılçık buğday çeşitleri arasında toplam fenolik madde ve antioksidan aktivite açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Karakılçık buğday örneklerinin toplam fenolik madde içeriğinin 4.62-2329.67 µg GAE/g, antioksidan aktivitesinin ise %0.04-23.92 arasında değiştiği belirlenmiştir. Isparta’da üretilen Karakılçık buğdayının toplam fenolik madde ve antioksidan aktivite değerinin, diğer illere oranla daha yüksek olduğu dikkat çekmiştir. Soğuk hava koşullarına direnç gösterebilmek için bitkiler ikincil metabolitler üretmektedirler. Samsun’dan toplanan karakılçık buğdaylarının toplam fenolik madde değeri 2110.22 µg GAE/ g olarak belirlenmiştir ve fenolik madde içeriği bakımından ikinci sırada yer almıştır. Antalya’dan toplanan karakılçık buğday örneğinin toplam fenolik madde ve antioksidan aktivite bakımından en düşük değere sahip olduğu saptanmıştır. Karakılçık buğdaylarının toplam fenolik madde ve antioksidan aktivite değerleri üzerinde yetiştirildikleri bölgenin önemli bir etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. 

Turkey has a rich biodiversity in terms of local wheat varieties and wild species. In recent years, with the increase in consumers' awareness of healthy nutrition and the changes in their eating habits, the interest in local wheat varieties and products made from them has started to increase rapidly. Due to these new trends in consumer demand, local wheat varieties have become current again. Among these varieties Zerun, White Wheat, Red Wheat, Yellow Wheat, Karakılçık, Kırik, Siyez, Big Wheat, Topbaş, Şahman and Üveyik Wheat are cultivated in a largest area. Local varieties, which have been exposed to adverse climatic conditions and pests for many years, have contained different components in their structures in order to withstand these conditions. This has contributed to the fact that ancestral seeds are richer in terms of functional components. In this study, it was aimed to examine the total phenolic content and antioxidant activity of 10 different Karakılçık wheat varieties collected from local farmers. Statistically significant differences were found in terms of total phenolic content and antioxidant activity among the Karakılçık wheat cultivars. It was determined that the total phenolic content and antioxidant activity of the Karakılçık wheat samples varied between 14.62-2329.67 µg GAE/g and %0.04-23.92 respectively. It was noted that the total phenolic content and antioxidant activity of Karakılçık wheat produced in Isparta were higher than in other cities. Plants produce secondary metabolites in order to resist cold weather conditions. Total phenolic content value of Karakılçık wheat collected from Samsun was determined as 2110.22 µg GAE/g, and it ranked second in terms of phenolic content. It was determined that the Karakılçık wheat sample collected from Antalya had the lowest value in terms of total phenolic content and antioxidant activity. It was concluded that the region where they were grown had a significant effect on the total phenolic content and antioxidant activity values of Karakılçık wheat varieties.