Ros well E lektronik Nikotin Bağımlı lık Ölç eği ve Bırakma Mo tivas yonu Ölçeği’nin Türkçe Versi yon larının Uyarlama ve Psikomet rik Değerlendirilm esi


Creative Commons License

Aslan B., önal ö.

Osmangazi Tıp Dergisi, cilt.48, sa.2, ss.376-386, 2026 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 48 Sayı: 2
  • Basım Tarihi: 2026
  • Doi Numarası: 10.20515/otd.1738983
  • Dergi Adı: Osmangazi Tıp Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.376-386
  • Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu kesitsel çalışma, Türkiye’de hem sigara hem elektronik sigara kullanan 1.452 çift kullanıcı arasında Roswell Elektronik Nikotin Bağımlılığı (eND) Ölçeği ve Bırakma Motivasyonu Ölçeği’nin (MTSS) Türkçe versiyonlarının psikometrik özelliklerini uyarlamak ve değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Keşfedici faktör analizi, orta düzeyde güvenilirlik (α = 0.597) gösteren iki faktörlü bir yapı ortaya koymuştur. Doğrulayıcı faktör analizi, iyi bir model uyumu (CFI = 0.932, RMSEA = 0.079) göstermiştir. Bland–Altman ve korelasyon analizleri, Roswell eND Ölçeği, E-sigara Bağımlılığı Ölçeği, MTSS ve Sigarayı Bırakma Niyeti Ölçeği arasında benzer ve ilişkili sonuçlar olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, Türkçe Roswell eND Ölçeği ve MTSS’nin elektronik sigara bağımlılığını ve bırakma motivasyonunu değerlendirmek için geçerli ve güvenilir araçlar olduğunu, araştırma ve klinik uygulamalarda kullanılabileceğini desteklemektedir.
This cross-sectional study was conducted to adapt and evaluate the psychometric properties of the Turkish versions of the Roswell Electronic Nicotine Dependence (eND) Scale and the Motivation to Stop Scale (MTSS) among 1,452 dual users of cigarettes and e-cigarettes in Türkiye. Exploratory factor analysis revealed a two-factor structure with moderate reliability (α = 0.597). CFA demonstrated good model fit (CFI = 0.932, RMSEA = 0.079). Bland–Altman and correlation analyses showed comparable and related results among the Roswell eND Scale, the E-cigarette Dependence Scale, the MTSS, and the Intention to Quit Smoking Scale. These findings support that the Turkish versions of the Roswell eND Scale and the MTSS are valid and reliable instruments for assessing e-cigarette dependence and quitting motivation, and they can be used in research and clinical practice.