Hakkâri Kent Arşiv ve Etnografya Müzesinde Bulunan Kilimler


Öztürk D. G.

2. Uluslararası Kültür Sanat ve İletişim Sempozyumu, Bayburt, Türkiye, 15 - 17 Aralık 2025, ss.668-697, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Bayburt
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.668-697
  • Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Anadolu Türk dokuma kültürünün eşsiz örnekleri içinde yer alan Hakkâri kilimleri; teknik, hammadde, renk, motif ve desen özelliği açısından önemlidir. Hakkâri Kent Arşiv ve Etnografya Müzesinde bulunan 19. ve 20. yüzyılda dokunan Hakkâri’ye ait kilimlerin daha geniş kitlelere ulaştırılması amaçlanmaktadır. Müze envanterine kayıtlı olan hem geleneksel yapısını koruyan hem de Hakkâri kültürüne katkı sağlayan kilimlerin literatüre kazandırılması ve kayıt altına alınarak belgelendirilmesi önemlidir. Çalışma, Hakkâri Kent Arşiv ve Etnografya Müzesinde yer alan Hakkâri kilimleriyle sınırlandırılmış olup, literatür taraması, saha çalışması ve sözlü görüşme tekniği ile gerçekleştirilmiştir. İncelenen her örnek için, envanter numarası (kayıt bilgisi), görseliyle birlikte bilgi formu oluşturularak, desen şeması çizilmiştir. Müzede yer alan 23 kilim içinden, benzer özelliklere ve aynı isme sahip olan 15 adet kilim incelenmiş ve analiz çözümlemeleri yorumlanarak bildiride yer verilmiştir.

Hakkari kilims, typical examples of Anatolian Turkish weaving culture, are significant in terms of technique, raw materials, color, motifs, and patterns. The aim is to make the 19th and 20th-century Hakkari kilims, housed in the Hakkari City Archive and Ethnography Museum, accessible to a wider audience. It is important to document and record both traditional and Hakkari-specific kilims registered in the museum's inventory. This study is limited to Hakkari kilims in the Hakkari City Archive and Ethnography Museum and was conducted using literature review, fieldwork, and oral interview techniques. For each sample examined, an inventory number (registration information) and a visual information formula were created, along with pattern updates. Out of 23 kilims in the museum, 15 kilims with similar remnants and the same name were examined, and their analysis and interpretations are presented in the document.