Hemşirelerin Sağlık Okuryazarlık Düzeylerinin Siberkondri ve Anksiyete Üzerine Etkisi
2. International / 5. National Health Services Congress , Isparta, Türkiye, 2 - 04 Kasım 2023, ss.39, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: Isparta
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.39
- Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Giriş: Dünyada teknolojik gelişmeler ve internet kullanımının artması ile internetin sağlık bilgisi kaynağı haline gelmesine neden olmaktadır. Bireylerin internetten sağlık/hastalık bilgisi aramaları, bu bilgileri güvenilir bulmaları, edindikleri bilgiler doğrultusunda kendi kendilerine yanlış teşhislerde bulunma ve gereksiz endişe yaratma eylemi sonucu siberkondri tanımı ortaya çıkmaktadır. Siberkondri tanısı konmuş bireylerin genellikle gerçekleşme ihtimali yüksek olan olgular yerine gerçekleşme ihtimali çok düşük olan, hatta ilginç bir yaklaşımla ciddi derecede korkutucu tıbbi bilgileri araştırdığı görülmektedir. Bu sebepler bireylerin siberkondri durumları ile sağlık anksiyetesini artırmaktadır. Bireylerin doğru bilgi kaynaklarına ulaşabilmesi, bu bilgileri anlamlandırabilmesi ve günlük yaşamda uygulayabilmesi de sağlık okuryazarlığı kavramı ile ilişkilidir. Sağlık profesyonel meslek üyeleri içerisinde yer alan hemşirelerin sağlık anksiyetesi ve siberkondri düzeyleri ile sağlık okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi, nitelikli ve sürdürülebilir bakım hizmetleri için büyük önem taşımaktadır.
Amaç: Hemşirelerin sağlık okuryazarlık düzeylerinin siberkondri ve anksiyete üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir çalışma olarak planlanmıştır.
Yöntem: Araştırma, Kasım 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında 437 hemşire ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini bir şehir hastanesinde görev yapan hemşireler oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Siberkondri Ciddiyet Ölçeği Kısa Formu, Sağlık Anksiyetesi Ölçeği ve e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmıştır.
Bulgular: e-Sağlık okuryazarlığı puanı ile siberkondri ciddiyet puanı arasında anlamlı doğrusal bir ilişki görülmemiş (p>0,05) iken e-sağlık okuryazarlığı puanı ile sağlık anksiyetesi puanı arasında düşük düzeyde negatif yönde anlamlı doğrusal bir ilişki olduğu görülmüş (r=-0,200; p<0,001); siberkondri ciddiyet puanı ile sağlık anksiyetesi puanı arasında ise orta düzeyde pozitif yönde anlamlı doğrusal bir ilişki olduğu görülmüştür (r=0,517; p<0,001).
Tartışma ve Sonuç: Sağlık okuryazarlığı yüksek olanların siberkondri ciddiyetinin ve dolayısıyla anksiyete düzeylerinin daha düşük olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Literatürde siberkondri ve sağlık anksiyetesi düzeylerinin araştırıldığı çalışmalar olmakla birlikte sağlık okuryazarlık düzeyleri ile hemşirelere yönelik bu alanda çalışmalara rastlanmamıştır. Bu bağlamda çalışma sonuçları hemşirelerin ve toplumun diğer sağlık üyelerinin konuyla ilgili farkındalıklarını artıracak, literatüre katkı sağlayacaktır.