Acil Sağlık Çalışanlarında İşe Bağlı Gerginlik, Stresle Başa Çıkma Yollarını Kullanma Durumu ve Etkileyen Faktörler

açık y., yiğitbaş ç., BULUT A., DEVECİ S. E., PİRİNÇCİ E., OĞUZÖNCÜL A. F., ...Daha Fazla

Türkiye Klinikleri Tıp Bilimleri Dergisi, cilt.36, sa.1, ss.22-29, 2016 (Scopus, TRDizin)

Özet

Çalışmanın amacı; acil sağlık çalışanlarında işe bağlı gerginlik, stresle başa çıkma yollarını kul-- lanma ve etkileyen faktörlerin saptanmasıdır. Gereç ve Yöntemler: Tanınılayıcı tipteki çalışmanın evrenini Tür-- kiye'de kamu sektörüne ait kuruluşlarda acil sağlık hizmeti veren sağlık ekibi üyeleri oluşturmuştur. Coğrafi yerleşim yeri dikkate alınarak Türkiye kümeye (doğu, batı, güney, kuzey) ayrılmış, her kümeden randomize yöntemle bir il seçilmiştir. Araştırma kapsamındaki kişi sayısı 769 olup, 560 kişiye ulaşılmıştır (Cevaplılık oranı %72,82). Araştırma öncesinde etik kurul onayı ve ilgili kurumlardan yazılı izinler alınmıştır. Verilerin toplan-- dığı formun birinci bölümünde; katılımcıların demografik özelliklerini, iş ile ilgili düşüncelerini içeren sorular, ikinci bölümünde; "İşe Bağlı Gerginlik Ölçeği--İBGÖ", üçüncü bölümünde ise; "Stresle Başa Çıkma Ölçeği--SBÇÖ" yer almıştır. Veriler istatistiksel programa kaydedilmiştir. Ortalamalar standart sapmalarla verilmiş, p<0,05 ani lamlı kabul edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde frekans analizi yapılmış olup, Mann Whitney testi, Kruskall Wallis testi ve Spearman Korelasyon Analizi uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 29,71:7,92'dir. İBGÖ puan ortalaması 49,80:5,92 olup; genç yaştakilerde, eğitim düzeyi düşük olanlarda, Acil Tıp Teknisyenlerinde (ATT), sözleşmeli olarak istihdam edilenlerde, mesleğine bakış açısı olumsuz olanlarda yüksek bulunmuştur (p<0,05). Katılımcıların SBÇÖ puan ortalaması 56,56t11,23'dür. Sonuç: Katılımcılarda İBGÖ puan ortalaması ölçek puan ortalamasının üzerinde, SBÇÖ puan ortalaması ise ölçek puan ortalamasının altında saptanmıştır. Acil sağlık hizmeti sunan sağlık çalışanlarında; stresle başa çıkma yollarını kullanma dür zeyini artırıcı, işe bağlı gerginliğini azaltıcı ve etkileyen faktörleri iyileştirici eğitim ve hizmet çalışmalarına ön-- celik verilmelidir.
The purpose of the study is to determine work-related tension, using the methods of over- coming the stress and the affecting factors in emergency staff MMaatteerriiaall aanndd MMeetthhooddss:: The universe of the study in descriptive type is consisted of health team members in institutions rendering emergency health service belong to public sector in Turkey. Turkey was divided into 4 clusters (east, west, south and north) by taking the geographical settlement areas into consideration and a province was selected from each cluster in random. The number of peo- ple within the scope of the research is 769 and 560 people was reached (response rate is 72.82%). Approval of ethi- cal committee and written permissions were acquired from the related institutions before the research. There are questions including the demographic characteristics of the participants and their opinions on the job in first section of the form in which data were gathered, and “Work-Related Tension Scale -WRTS” in the second section, and “Overcoming the Stress Scale -OSS” in the third section. The data were recorded in statistical program. The aver- ages were given with standard deviations and p<0.05 was accepted as meaningful. Frequency analysis was carried out in the evaluation of the data and, Mann Whitney U test, Kruskall Wallis test and Spearman Correlation Analy- sis were implemented. RReessuullttss:: Average of age of the participants was 29.71±7.92 years. WRTS point average was 49.80±5.92 and was found high in young people, having low education level, in emergency medical technicians (EMT), the ones working on contract, having negative point of view against the occupation (p<0.05). OSS point av- erage of the participants was 56.56±11.23. CCoonncclluussiioonn:: It was detected that WRTS point average in the participants was over scale point average and OSS point average was under scale point average. In health personnel rendering emergency service; service and training studies that will increase the level of using overcoming the stress methods, decrease the work-related tension and improve affecting factors should be given priority