ÇEKE İLİŞKİN MENFİ TESPİT DAVASININ YARGILAMASINDA ORTAYA ÇIKAN SORUNLAR ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
Banka ve Finans Hukuku Dergisi, cilt.14, sa.54, ss.295-318, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 14 Sayı: 54
- Basım Tarihi: 2025
- Dergi Adı: Banka ve Finans Hukuku Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.295-318
- Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Hayır
Özet
Menfi tespit davası, uygulamada en sık başvurulan dava türlerinden biri- dir. Özellikle çek gibi kambiyo senetlerine dayalı olarak açılan menfi tespit davalarıyla sıklıkla karşılaşılmaktadır. Menfi tespit davası, davalı tarafça varlı- ğı ileri sürülen bir hukukî ilişkinin aslında var olmadığının tespit edilmesi için açılan dava türüdür. Davacı, alacaklının ileri sürdüğü borcun borçlusu olmadı- ğını düşünerek maddi hukuka dayalı nedenlerle bu davayı açabilir. Çeke ilişkin menfi tespit davasına ilişkin yargılama sürerken, görevli mahkemenin neresi olduğu, ispat yükünün kimin üzerinde olduğu, hukukî yararın bulunup bulun- madığının belirlenmesi gibi hususlarda bazı sorunların ortaya çıkabildiği tespit edilmiştir. Bu çalışmada, çeke ilişkin menfi tespit davasının yargılamasında karşılaşılabilecek sorunlar incelenmiş ve değerlendirilmiştir.
Negative declaratory action is one of the most frequently utilized types of lawsuits in legal practice. In particular, negative declaratory actions based on negotiable instruments, such as checks, are commonly encountered. A negative declaratory action refers to a type of lawsuit filed to determine that a legal relationship asserted by the defendant does not in fact exist. The plaintiff may initiate this action on substantive legal grounds, believing that they are not the debtor of the obligation claimed by the creditor. During the proceedings of a negative declaratory action concerning checks, certain issues may arise, such as determining the competent court, identifying on whom the burden of proof rests, and establishing whether a legitimate legal interest exists. This study examines and evaluates the potential problems that may be encountered in the adjudication of negative declaratory actions concerning checks.