Fikret Otyam'ın Resimlerinde Alevi Mitolojisi

Yılmaz E., Küçükşahin E.

Uluslararası XIX. Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazıları ve Sanat Tarihi Araştırmaları Sempozyumu, Manisa, Türkiye, 21 - 24 Ekim 2015, cilt.1, ss.195-197, (Özet Bildiri)

Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
Cilt numarası: 1
Basıldığı Şehir: Manisa
Basıldığı Ülke: Türkiye
Sayfa Sayıları: ss.195-197
Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Fikret Otyam, Anadolu yaşamını, doğasını ve insanını bütünlüklü biçimde ele alarak Anadolu toprağının özgün değerlerini, geleneklerini ve çok kültürlülüğünü çalışmalarında konu edinmiştir. Bu çok kültürlü yapıyı oluşturan farklı inançların, geleneklerin ve insanların, Fikret Otyam'ın resimlerinde, belgeselci bir bakış açısı ile betimlendiği gözlemlenmiştir. Anadolu'nun çok kültürlülüğü içerisinde farklı bir inanç ve felsefi yaşam biçimi olan Aleviliğin gelenekleri, yazılı ve sözlü hikâyeleri, ibadet şekilleri ve dini sembolleri Fikret Otyam'ın resimlerine de yansımıştır. Bu çalışmalarda, sanatçının Alevi kültürünü yorumlamadan evrensel bir sanat diliyle aktardığı dikkat çekmektedir.

Alevilik 13. yüzyıldan itibaren Anadolu'da gelişen bir kültür ve inançtır. Çok köklü bir kültüre sahip olan Alevi inancında, On İki İmam'ın, Alevi önderlerin ve dini büyüklerin öğretileri önemli bir yer kaplamaktadır. Bu öğretilerin sözlü gelenek ile aktarılması, zaman içerisinde, bazı halk hikâyelerinin, efsanevi figürlerin ve sembollerin oluşmasına neden olmuştur. Alevi inancın kaynağını oluşturan sembollerin, kişilerin ve kavramların, yazılı kaynaklara ve dini içerikli öykülerin betimlendiği resimlere yansıdığı görülmektedir. Otyam'ın Anadolu'ya ait yerel öğeleri konu alan resimlerinde, Alevi inancın kaynağını oluşturan bazı figürlerin, kavramların ve sembollerin betimlendiği dikkat çekmiştir. Bu resimlerin incelenmesi sonucunda, Hz. Ali'nin ve Alevi inancında yeri olan büyük önderlerin tasvirlerinin, çeşitli kuş betimlemelerinin, semah dönen kadın ve erkek figürlerinin ve bazı mitolojik figürlerin kullanıldığı görülmektedir. Belirli dini sembollerin ve tasvirlerin resmin kompozisyonu içerisinde konumlandırılışı dikkat çekmiştir.

Çalışmada, Fikret Otyam'ın Alevi kültürünü ve inancını işlendiği eserler ele alınarak, resmin konusu ve içeriği hakkında araştırmalar yapılmıştır. Bu resimlerdeki kompozisyon kurgusu ve sanatçının biçemi incelenmiş, figürlerin betimlenişi ve kullanılan semboller ikonografik bir çözümleme yöntemiyle anlatılmıştır.