SARIKEÇİLİ YÖRÜKLERİNDE TOPLUMSAL UYGULAMALAR VE MEKÂN-ISPARTA / ATABEYGÖNEN ÖRNEKLERİ*

Şimşek Tolacı S.

SDÜ ART-E Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi, cilt.12, ss.1-15, 2019 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 12
  • Basım Tarihi: 2019
  • Dergi Adı: SDÜ ART-E Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.1-15
  • Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Sarıkeçili Yörükleri, nisan ayından itibaren daha yüksek yaylalara göç etmeye başlarlar. Bunun temel nedeni iklime bağlı olarak daha verimli otlaklardan yararlanabilmektir. Eylül ayından itibaren ise yaylaktan kışlağa doğru tersine göç başlar. Kışları Akdeniz sahillerinde kışlayan Sarıkeçililer Toros Dağı eteklerinde ve devamında Konya, Isparta, Burdur yaylalarında konaklamaya başlamışlardır. Yörük yaşam şekli günümüzde somut olmayan kültürel miras unsurları olarak kabul edilen birçok kültürel değer ve bunların gerçekleştiği özgün mekânları ortaya çıkmıştır. Bazı unsurların günümüz koşullarına uyum sağladığı, bazıların değişim dönüşümler yaşadığı, bazılarının tamamen kaybolduğu bilinmektedir. Bu nedenle çalışmada, sayıları gün geçtikçe azalan konar-göçer Sarıkeçililer’den, Isparta Atabey ve Gönen yaylalarında konaklayanların, toplumsal uygulamaları ve yaşam sürdükleri mekânların özelliklerinin tespit edilmesine çalışılmıştır. Gerçekleştirilen nitel çalışma kapsamında; literatür araştırmaları, yayla yerleşimlerinin yerinde gözlem ve analiz yöntemleri ile belgelendirilmesi ve sözlü görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda; Sarıkeçililer’e ait toplumsal uygulamalar ve günümüze kadar süregelen mekânları tespit edilmiş ve aktarılmıştır. Elde edilen verilerle, geleneksel yaşamı sürdüren konar-göçer sayısının azalması nedeni ile önemli olan Sarıkeçililer’in, yörük yaşam kültürü içerisindeki mevcut durumları tespit edilmiştir. Veriler, topluluğun her ne kadar yitirilmiş ve değişim göstermiş unsurları olsa da, önemli birçok toplumsal uygulama ve özgün mekânsal özelliklerini koruyabildiğini ortaya koymuştur.