Asya Ülkeleri Sağlık Sistemi Verimliliğinin Parametrik Olmayan Yöntemler İle Analizi


Creative Commons License

Şengün İ., Yiğit V.

Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi , vol.12, no.29, pp.299-316, 2021 (Peer-Reviewed Journal)

  • Publication Type: Article / Article
  • Volume: 12 Issue: 29
  • Publication Date: 2021
  • Doi Number: 10.21076/vizyoner.665758
  • Journal Name: Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi
  • Journal Indexes: Academic Search Premier, Directory of Open Access Journals, TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Page Numbers: pp.299-316

Abstract

Son yıllarda; ülkelerin çoğu, sağlık çıktılarını daha iyi konuma getirebilmek için güçlü bir sağlık sistemine ihtiyaç duymaktadır. Bu durum, sağlık sistemini güçlendirebilmek için sağlık sistemleri verimliliğinin ölçümünü gündeme getirmektedir. Bu araştırmanın amacı ise; Asya ülkeleri sağlık sistemi verimliliğinin parametrik olmayan yöntemler ile analiz edilmesidir. Araştırma, Asya bölgesinde bulunan 44 ülkeyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada; ülkelerin sağlık sistemlerinin teknik verimliliğini ölçmek için Veri Zarflama Analizi (VZA), VZA sonucunda verimli bulunan ülkeleri kendi aralarında sıralamak için süper etkinlik analizi ve verimliliğin zaman içerisindeki değişimini saptayabilmek için de Malmquist Toplam Faktör Verimliliği Endeksi (MTFVE) kullanılmıştır. Ayrıca verimlilik sonuçlarının yorumlanabilmesi için parametrik yöntemlerden regresyon ve kümeleme analizleri uygulanmıştır. VZA bulgularına bakıldığında; Asya ülkelerinin 2016 yılı verimlilik analizi sonuçları ortalama teknik, tahsis ve ölçek verimlilik skorlarının sırasıyla; 0,764, 0,834 ve 0,922 olduğu tespit edilmiştir. MTFVE bulgularına göre; Asya ülkelerinin ortalama toplam faktör verimliliğinde artış yaşanmadığı ve 0,963 değeri aldığı görülmektedir. Bunun nedeninin, saf etkinlik değişiminde meydana gelen %0,2 ve teknolojide yaşanan %5,9 oranlarındaki gerilemeden kaynaklandığı saptamıştır. Sonuç olarak; VZA analizine göre Asya ülkelerinin, %72,73’ünün verimsiz olduğu tespit edilmiştir. Ülkelerin sağlık çıktılarını olumsuz etkilemeyecek ölçüde, sağlık girdilerini verimli kullanabilmeleri için çalışmalar yapılması ve ülkelerin sağlık alanındaki çıktı kalitesini arttırırken, sağlık harcamalarının azaltılabileceği politikalar oluşturmaları öneri olarak sunulabilir.