Avrupa’daki Başlıca Konteyner Limanlarının Altyapısal Rekabetçiliğinin Hibrit Çok Kriterli Karar Verme Yaklaşımı ile Değerlendirilmesi (CRITIC-TOPSIS-SAW)
Fiscaoeconomia, cilt.10, sa.2, ss.1-18, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 10 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.25295/fsecon.1850229
- Dergi Adı: Fiscaoeconomia
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1-18
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, Avrupa’nın en büyük on konteyner limanının altyapısal rekabetçiliğini nicel bir yaklaşımla değerlendirmeyi ve hangi altyapı bileşenlerinin bu rekabet gücü üzerinde belirleyici olduğunu tespit etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, limanların rıhtım uzunluğu, maksimum derinlik, vinç sayısı, terminal alanı ve yıllık kapasite gibi kritik kriterleri ele alınmıştır. Çalışmada metodolojik olarak; kriterlerin objektif ağırlıklandırılması için CRITIC, liman performanslarının sıralanması için ise SAW ve TOPSIS yöntemlerini içeren hibrit bir Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yaklaşımı kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, vinç sayısı (%27,10) ve maksimum derinliğin (%22,96), limanların yapısal rekabetçiliğinde en ayırt edici faktörler olduğunu göstermiştir. Performans sıralamasına göre, hem SAW hem de TOPSIS sonuçlarında Antwerp-Bruges ve Rotterdam limanları ilk iki sırayı alarak Avrupa’nın en güçlü altyapısına sahip limanları olarak belirlenmiştir. Duyarlılık analizi sonuçları, farklı sıralama yöntemleri arasında yüksek düzeyde bir uyum olduğunu göstermekte ve bulguların tutarlı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu durum, Spearman Sıra Korelasyon Katsayısı’nın 0,9879 değeriyle de desteklenmektedir. Sonuç olarak, liman otoriteleri ve karar vericiler için stratejik yatırım önceliğinin sadece fiziksel alan büyüklüğüne değil aynı zamanda operasyonel hızı artıran vinç kapasitesi ve büyük gemilere uygun derinlik artışına verilmesi önerilmektedir.
This study aims to evaluate the infrastructural competitiveness of Europe’s ten largest container ports using a quantitative approach and to identify the key infrastructure components that determine it. The study examines critical criteria such as quay length, maximum depth, number of cranes, terminal area, and annual capacity. Methodologically, a hybrid Multi-Criteria Decision Making (MCDM) approach was employed, incorporating CRITIC for the objective weighting of criteria and SAW and TOPSIS methods for ranking port performances. The findings revealed that the number of cranes (27.10%) and maximum depth (22.96%) were the most distinctive factors in the structural competitiveness of ports. According to the performance ranking, both SAW and TOPSIS results identified the ports of Antwerp-Bruges and Rotterdam as the top two ports with the strongest infrastructure in Europe. The high level of agreement obtained among different ranking methods indicates that the findings are consistent and robust in terms of sensitivity analysis. Moreover, this situation is also supported by the value of 0.9879 for the Spearman Rank Correlation Coefficient. Consequently, it is recommended that port authorities and decision-makers prioritize strategic investments not only in terms of physical space size but also in terms of crane capacity, which increases operational speed, and depth increases suitable for large vessels.