Hamilelikte BT ile Fetal Doz Değerlendirmesi

kara u.

Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, cilt.16, sa.1, ss.89-101, 2025 (TRDizin)

Özet

Amaç: Travma veya klinik fayda gerektiren diğer durumlarda, gebe hastalarda bilgisayarlı tomografi (BT) taramaları gerektiğinde, fetüsün maruz kaldığı radyasyon dozunu doğru tahmin etmek önemlidir. Ancak mevcut yöntemler, rutin klinik kullanım için pratik değildir. Bu çalışma, Monte Carlo Simülasyon Yöntemi ile gebe hastalarda BT taramalarından kaynaklanan fetal ve organ dozlarını hesaplamayı amaçlamaktadır. Yöntemler: Farklı gebelik dönemleri (8-15 hafta) için gebe hasta fantomları kullanılarak 64 kesitli BT tarayıcı (Discovery CT750 HD GE Healthcare) ile Monte Carlo (MC) simülasyonları gerçekleştirildi. Organ dozları da hesaplandı. AAPM protokollerine göre BT Doz İndeksi (CTDI) ölçümleriyle doğrulanan MC kodu, hacimsel CTDI değerleri normalize edilerek fetal doz hesaplamalarında kullanılmak üzere bir algoritma geliştirildi. Bulgular: Fetüsün düşük radyasyon dozlarına maruz kaldığı ve bu seviyelerin fetal gelişim için risk oluşturmadığı gözlemlenmiştir. Çalışmada elde edilen dozlar, kabul edilebilir klinik sınırlar içerisindedir. Düşük doz protokollerinin kullanımı ve BT tarama parametrelerinin optimizasyonu, gebelikte radyasyon maruziyetini en aza indirmede etkilidir. Uygun olduğunda, ultrason veya MRI gibi iyonlaştırıcı olmayan alternatif görüntüleme yöntemleri önerilmektedir. Sonuçlar: Bu çalışma, BT taramaları sırasında fetal radyasyon dozlarını hesaplamak için uygulanabilir bir yaklaşım sunmaktadır. Geliştirilen algoritma, fetal maruziyeti azaltmada önemli bir araç olabilir. Gelecek çalışmalar, algoritmayı daha geniş hasta gruplarında doğrulayarak araştırmayı genişletebilir ve düşük doz protokollerinin önemini vurgulamaktadır.
Objective: In cases where computed tomography (CT) scans are clinically necessary for pregnant patients, accurately estimating fetal radiation exposure is essential. Current methods, however, lack practicality for routine clinical use. This study aims to calculate fetal and organ doses in pregnant patients undergoing CT scans using the Monte Carlo Simulation Method. Methods: Monte Carlo (MC) simulations were conducted on phantoms representing pregnant patients at gestational ages of 8-15 weeks, using a 64-slice CT scanner (Discovery CT750 HD GE Healthcare). Organ doses were also calculated. The MC code for dose distribution was validated through CT Dose Index (CTDI) measurements, following AAPM protocols. Volumetric CTDI values were normalized, developing an algorithm for fetal dose estimation across various body regions and exposure settings. Results: Fetal doses were within safe limits, indicating minimal risk to development. The study highlights the importance of minimizing radiation exposure, particularly through low-dose protocols. Additionally, optimizing CT parameters and using alternative imaging methods, such as ultrasound or MRI, are recommended when clinically feasible. Conclusions: This study presents a practical approach for estimating fetal radiation doses during CT scans, aiding in exposure reduction. Future research may expand this algorithm’s validation across larger patient groups, emphasizing the need for radiology practices to employ the lowest dose possible and to consider non-ionizing imaging alternatives.