Ekolojik Kentsel Tasarımın Kentsel Sürdürülebilirliğin Sağlanmasındaki Rolü; Teoriden Uygulamaya Bir Değerlendirme


Gözlükaya H. , Ala E.

1st INTERNATIONAL ARCHITECTURAL SCIENCES AND APPLICATIONS SYMPOSIUM, Isparta, Turkey, 27 October 2021 - 29 January 2022, vol.1, pp.1299-1311

  • Publication Type: Conference Paper / Full Text
  • Volume: 1
  • City: Isparta
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.1299-1311

Abstract

Ülkemizde özellikle 1950’lerden sonra sanayileşmeyle birlikte hız kazanan kentleşme ve nüfus artışı, yaşam alanları üzerinde baskıya sebep olmuştur. Bu baskı sonucu oluşan çöküntü alanları, plansız ve kontrolsüz gelişen sağlıksız kentsel alanlar ve kentsel saçaklanmalar sonucu tahrip edilen doğa ise kent ekolojisini tehdit etmeye başlamıştır. Kent ekolojisini tehdit eden bu hızlı değişim ve dönüşüm süreci planlama ve tasarım süreçlerine “sürdürülebilirlik” kavramının entegre edilmesini gerekli kılmıştır. Ekolojik kentsel tasarım anlayışı afetlere, nüfus artışına, iklim ve çeşitli krizlere dayanıklı ekolojik yaşam alanları yaratmayı hedefler. Kentsel alanlara esneklik katan bu tasarım anlayışı, tasarım ve planlama süreçlerine doğayı dâhil ederek kaynakların sürdürülebilirliğini sağlamaktadır. Bu bağlamda ekolojik ilkelerin tasarım ve planlama pratiklerine dahil edilmesi, çevresel kaynakların etkin kullanımı, doğa tahribatının önlenmesi, enerji korunumu, kirlilik azaltımı gibi birçok konuda rol oynamaktadır. Son dönemlerde önemli hale gelen küresel iklim krizinin hem günümüzde yarattığı hem de geleceğin kentlerinde yaratacak olduğu olumsuzluklar, insanın ve kentlerin doğayı referans aldığı bu tasarım anlayışını son derecede önemli kılmaktadır.

Bu çalışma kapsamında ise yeni bir yaklaşım olan ekolojik kentsel tasarımın teorik kısmı açıklanarak dünyada gerçekleşen çeşitli uygulama örnekleri ile kentsel sürdürülebilirlik açısından değerlendirmelere yer verilmiştir. Uygulama örnekleri üzerinden değerlendirmelerin yapılması ekolojik kentsel tasarım yaklaşımının gelişimi ve düzenleme ilkelerinin belirlenmesi açısından önemlidir. Bu bağlamda çalışmanın kentsel alanların planlanması ve tasarımında kentsel tasarımın etkinliğinin artırılması ve aynı zamanda ekolojik dengenin kurulması için literatüre katkı sağlayacağı ve gelecek uygulamalara yön vereceği düşünülmektedir.