Kontrol Odağının İş Tatmini ve Yaşam Doyumuna Etkisi: Kamu Görevlileri Üzerine Bir Araştırma
İşletme Araştırmaları Dergisi, cilt.17, sa.2, ss.1158-1172, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 17 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2025
- Doi Numarası: 10.20491/isarder.2025.2024
- Dergi Adı: İşletme Araştırmaları Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1158-1172
- Süleyman Demirel Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
üzerindeki etkisini ve bu değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem – Bu çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, Afyon ilindeki kamu kurumlarında çalışan 347 görevliye uygulanan anket yöntemiyle elde edilmiştir. Araştırmanın hipotezlerini test etme amacıyla korelasyon ve regresyon analizleri yapılmıştır. Bulgular – Yapılan analizler sonucunda, katılımcıların genel kontrol odağı ve iç kontrol odağı ile iş tatmini ve yaşam doyumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, dış kontrol odağı ile yaşam doyumu arasında ve iş tatmini ile yaşam doyumu arasında anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Buna karşın dış kontrol odağı ile iş tatmini arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Regresyon analizi bulgularına göre, katılımcıların genel kontrol odağı algılarının iş tatmini üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu ancak yaşam doyumu üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı; iç kontrol odağı algılarının iş tatmini üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu ancak yaşam doyumu üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı ve dış kontrol odağı algılarının iş tatmini ve yaşam doyumu üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Tartışma – Yüksek iç kontrol odağına sahip olmanın örgütsel ve bireysel kazanımları dikkate alındığında iş yaşamında ve sosyal yaşamda kontrol odağının önemi ortaya çıkmaktadır. Özellikle iş başarısı açısından bireylerin başarılarının kendi çabalarına bağlı olduğu ve sonuçları kendilerinin kontrol edebileceği inancı iş tatminini etkileyebilir. Diğer yandan bireylerin sosyal yaşamlarında da bu etkilerin yansıması görülebilecektir. Ayrıca, çalışanların iş tatminleri ve yaşam doyumlarının yüksek olması ile sergileyecekleri bireysel başarılar, örgütlerin başarısına da olumlu katkıda bulunacaktır. Özellikle kamu kurumlarında çalışanların iç kontrol odağı algısıyla iş tatmini ilişkisinin yüksek olması, güçlü bir motivasyon kaynağı sağlayarak kamu hizmetlerinin niteliğini de artırabilecektir.
Purpose – This study aims to examine the impact of public officials’ locus of control perceptions on job satisfaction and life satisfaction, as well as to determine the relationship between these variables. Design/methodology/approach – This study was conducted using the relational survey model, which is one of the quantitative research methods. The research data were obtained through a survey administered to 347 employees working in public institutions in Afyon province. Correlation and regression analyses were performed to test the research hypotheses. Findings – As a result of the analyses conducted, a statistically significant relationship was found between participants' general locus of control and internal locus of control with job satisfaction and life satisfaction. Additionally, a significant relationship was identified between external locus of control and life satisfaction, as well as between job satisfaction and life satisfaction. However, no statistically significant relationship was found between external locus of control and job satisfaction. According to the findings of the regression analysis, it was determined that participants' overall perception of locus of control had a significant effect on job satisfaction but not on life satisfaction; that their perception of internal locus of control had a significant effect on job satisfaction but not on life satisfaction; and that their perception of external locus of control had no significant effect on either job satisfaction or life satisfaction. Discussion – Considering the organisational and individual gains of having a high internal locus of control, the importance of locus of control in business and social life emerges. Specifically, in terms of job success, the belief that individuals' achievements depend on their own efforts and that they can control the outcomes may influence job satisfaction. On the other hand, the projection of these effects can be seen in the social lives of individuals. In addition, the individual achievements of employees with high job satisfaction and life satisfaction will contribute positively to the success of organisations. Especially in public organisations, a high of internal locus of control-job satisfaction relationship will create a better source of motivation and increase the quality of public services.