TOTAL TİROİDEKTOMİ SONRASI HATIRLATICI MOBİL UYGULAMA KULLANIMININ İLAÇ UYUMUNA ETKİSİ

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Sevilay Erden

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu araştırma total tiroidektomi geçiren hastalarda hatırlatıcı mobil uygulama kullanımının ilaç uyumuna etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.

Araştırma Consolidated Standards of Reporting Trials kılavuzuna göre tasarlanmış randomize kontrollü girişimsel bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Kliniği’nde ve Isparta Şehir Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği’nde ameliyat olan, örneklem dahil edilme kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı onaylayan 63 hasta (uygulama grubu 31, kontrol grubu 32) oluşturmuştur. Uygulama grubu hastaları sekiz hafta boyunca hatırlatıcı mobil uygulamayı kullanmış; kontrol grubu hastaları ise bu süreç içinde standart bakım almıştır. Araştırmanın verileri kişisel bilgi formu, ilaç protokolü bilgi formu, komplikasyon izlem formu ve Morisky 8-Maddeli İlaca Uyum Ölçeği kullanılarak 1., 4., ve 8.haftalarda toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra Ki-Kare, Bağımsız Örneklem T testi, Tekrarlı Ölçümlerde ANOVA, Mann-Whitney U ve Friedman testi kullanılmıştır.

Uygulama(x̄=6,58) ve kontrol (x̄=5,71) grubunda Morisky-8 İlaç Uyum Ölçeği toplam puan ortalamaları 4.haftada istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p=0,016). 1. ve 8.haftada anlamlı farklılık saptanmamıştır (p>0,05). Morisky-8 İlaç Uyum Ölçeği sonuçları kesme noktalarına göre (düşük, orta, yüksek uyum) incelendiğinde uygulama ve kontrol grubunun 8.hafta sonuçları istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (x²=9,6; p=0,008).

Elde edilen bulgular doğrultusunda total tiroidektomi sonrası hatırlatıcı mobil uygulama kullanımının ilaç uyumunu arttırdığı görülmektedir. Ancak ilerleyen haftalarda uygulama ve kontrol grubu arasında ilaç uyumunun farklılık göstermemesini açıklayabilmek için mobil uygulama kullanım istatistiklerini gösteren çalışmaların yapılması önerilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Endokrin cerrahi işlemleri, hatırlatıcı sistemler, levotiroksin, perioperatif hemşirelik, tedavi uyumu