Karpuz yan ürünlerinin taze makarna üretiminde kullanılabilirliğinin araştırılması
Acun S.(Yürütücü), Gül H., Seyrekoğlu F.
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2022 - 2024
- Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
- Destek Programı: BAP Araştırma Projesi
- Başlama Tarihi: Temmuz 2022
- Bitiş Tarihi: Ocak 2024
Proje Özeti
Gıda atıklarının değerlendirilmesi son yıllarda ön plana çıkmıştır. Çevre kirliliğindeki artış, küresel ısınma ve
yaşanan su kıtlığı nedeniyle üretimde meydana gelen azalma, yüksek dünya nüfusunun beslenmesini olumsuz
etkilemektedir. Ayrıca artan gıda okuryazarlığı ile insanların doğal beslenmeye olan yönelimi ve alternatif gıda
arayışları uzmanları ve gıda üreticilerini fonksiyonel gıda konusunda araştırmaya ve yeni ürünler üretmeye
yöneltmiştir. Bahsedilen sebepler atık olarak görülen birçok gıdanın yüksek besleyici ve fonksiyonel özelliklerinin
keşfedilmesini sağlamıştır. Son yıllarda yapılan çalışmalar atık olarak görülen birçok ürünün sağlıklı gıda
üretiminde kullanılabilir olduğunu kanıtlamıştır. Ayrıca kullanılan ürünlerin antioksidan, antimikrobiyal etkisi
nedeniyle ürünlerin daha uzun süre muhafaza edilmesi mümkün olabilmektedir.
Taze makarna yüksek su içeriği nedeniyle düşük raf ömrüne sahip olmasına rağmen hızlı pişirilmesi ve
zenginleştirilebilmesi sayesinde günümüzde daha çok tercih edilmektedir. Protein ve karbonhidrat bakımından
zengin olan makarna toplumun farklı yaş ve farklı gelir seviyesine sahip kişiler tarafından sevilerek
tüketilmektedir. Özellikle öğrencilerin ve gençlerin fazlaca tükettiği bu ürünün zenginleştirilmesi sağlıklı beslenen
bir toplum için fayda sağlamaktadır.
Önerilen bu proje kapsamında; karpuz tüketimi sonrasında atık olarak açığa çıkan ve ekonomik değeri yok
denecek kadar az olan karpuz yan ürünlerinin (dış kabuk(yeşil kısım), iç kabuk (yeşil ve kırmızı arasında kalan
beyaz kısım) ve çekirdek) kurutulup öğütülüp toz formuna getirilmesi ve fonksiyonel taze makarna üretiminde
kullanılması amaçlanmıştır. Böylece gıdalarda kullanılabilir alternatif bir katkı elde edilmiş olacaktır. Farklı
oranlarda karpuz yan ürünleri tozu ilave edilerek taze makarna üretilmesiyle, bu konudaki literatür açığı
kapatılmış olacaktır. Toplumun farklı kesimlerince sevilerek tüketilen makarnanın içerisinde antioksidan ve diyet
lif içeriği yüksek karpuz yan ürünleri tozu kullanılmasıyla ürünün daha sağlıklı, besleyici ve fonksiyonel hale
getirilmesi amaçlanmaktadır. İçerisinde bulunan biyoaktif bileşenler sayesinde de ürünün raf ömrünün uzayacağı
düşünülmektedir.